CollectieGeschiedenis

De vergissing van Troelstra was alleszins begrijpelijk

Dat het een vergissing van Troelstra was, valt niet te ontkennen: de revolutie bleef uit. Ook de hoofdpersoon zelf noemde het een paar dagen daarna al zo, al nam hij later in zijn Gedenkschriften enigszins gas terug als hij schrijft: ‘Een algemeene vergissing dus ten aanzien van de onvermijdelijkheid van een revolutionaire situatie. Niet een vergissing in de machtsverhoudingen, zooals ik het op 17 November te Rotterdam zou noemen.’ (Deel IV, Storm) Maar het was wel een alleszins begrijpelijke vergissing.

Lees verder
Collectie

Demonstraties, rellen, opstanden: Duitsland in 1918

Eind 1918, na meer dan vier jaar wereldoorlog – door de Amerikaanse diplomaat en wetenschapper George Kennan met recht de ‘oercatastrofe van de twintigste eeuw’ genoemd -, leek niets meer bij het oude. De militaire strategie, tactiek en ook geneeskunde hadden een razendsnelle ontwikkeling doorgemaakt: terwijl veel in 1914 nauwelijks verschilde van de toestand ten tijde van de Frans-Duitse oorlog in 1870, leek het vier jaar later in menig opzicht al 1940. Dat was niet vanzelf gegaan, maar ontsprongen aan

Lees verder
CollectieGeschiedenisInterview

Arie van der Zwan: ‘Troelstra heeft op het beslissende moment geaarzeld’

Noem alleen maar de naam van Pieter Jelles Troelstra en er ‘begint iets te trillen’ bij Arie van der Zwan, zo zegt hij zelf. De gewezen hoogleraar en topman bij de Nederlandse Investeringsbank en Vendex was in 1966 een van de opstellers van 10 over Rood, het radicale hervormingsprogramma van de Nieuw Links-factie binnen de PvdA, waarin de knuppel in het sociaaldemocratische hoenderhok werd gegooid door een pleidooi voor ‘de weg van de geleidelijke afschaffing’ van het Nederlandse koningshuis. Voor

Lees verder
Collectie

Het geheime archief van Greet Hofmans, deel 1

Tekst: René Zwaap Het verhaal dat hier volgt is voor een belangrijk deel gebaseerd op een verzameling documenten uit de nalatenschap van Margaretha ‘Greet’ Hofmans, die de schrijver dezes in handen kreeg door toedoen van haar neef Frits Hofmans. In de veelbewogen jaren van de paleisoorlog op Soestdijk die als het ‘Hofconflict’ de geschiedenis inging – een paleisintrige met vertakkingen in het mondiale krachtenspel van dekolonisatie en Koude Oorlog – begeleidde Frits Hofmans zijn ‘tante Gré’ als een soort persoonlijk

Lees verder
CollectieCultuurDe Republikein

Autonome knipkunstenaar geeft Wilhelmus-les

Hoewel hij blijmoedig in het leven zegt te staan (‘cynisme is voor het leven als suiker in zuur vlees’) werd het  ‘knipkunstenaar’ Jos Deenen uit Venlo even zwart voor de ogen toen hem het nieuws bereikte dat het vers aangetreden kabinet Rutte III op aandringen van CDA-leider Sybrand Buma werk zei te willen maken van verplichte lessen over het Wilhelmus in het onderwijs. Deenen is trots op de antiautoritaire traditie waarin hij als kunstenaar staat en ging onverwijld aan de

Lees verder
CollectieDe RepublikeinOpiniePolitiek

De jonkvrouw en het referendum

Je moet wel van goeden huize komen om juist datgene te willen afschaffen waaraan je partij haar bestaansrecht ontleent: meer democratie, onder meer via het raadgevend referendum. En Kasja Ollongren van D66, nu minister van Binnenlandse Zaken, komt van goeden huize: als afstammeling van een oud adellijk Fins geslacht mag ze de titel van jonkvrouw voeren. Niet dat dit heden ten dage iets uitmaakt. Het gaat om je politieke talent en dat heeft ze, als topambtenaar en rechterhand van ‘glad

Lees verder