Met Duolingo kun je gratis, in je eigen tempo een moderne vreemde taal leren. Je oefent met spreken, luisteren, lezen en schrijven en wordt gemotiveerd door directe feedback, persoonlijke uitdagingen en een speelse vormgeving. Sinds kort biedt Duolingo examinering en certificering aan.

STEUN RO

‘Yo soy un hombre.’ Het is het eerste zinnetje Spaans dat ik leerde, toen ik in 2012 begon aan een cursus Spaans in Duolingo. Door een gebrek aan zelfdiscipline en motivatie ben ik niet veel verder gekomen. En stuntelde ik onlangs op een terras in Sevilla onhandig een bestelling bij elkaar. Wat later stofte ik mijn Frans en Duits nog wat af. Afgelopen week bezocht ik het virtuele Test Center van Duolingo. En haalde tien op tien in een heus examen Engels, waarbij ik werd beoordeeld door een examinator van vlees en bloed. Het certificaat prijkt nu op mijn LinkedIn-pagina.

Duolingo maakt slim gebruik van de wijsheid van de massa

Slim verdienmodel

Duolingo is een echte ‘game changer’, opgericht door Luis von Ahn en Severin Hacker. Tien jaar geleden was het nog ondenkbaar: gratis een of meer van de inmiddels zestien beschikbare wereldtalen leren. Maar gratis… hoe kan dat eigenlijk als er ook geen reclameboodschappen worden vertoond in de app of op de website? Het antwoord: Duolingo maakt slim gebruik van de wijsheid van de massa. De gemeenschap van cursisten krijgt vertaalopdrachten van echte teksten van het web. Uit de vertaalde teksten van grote groepen cursisten is software-matig een ideale vertaling te destilleren. Organisaties die hun teksten vertaald willen hebben, betalen Duolingo voor precies dat resultaat.

Het Test Center is een apart te installeren app waarmee je examen doet. Het is een nieuwe bron van inkomsten voor het bedrijf. Een examen doen is tijdelijk gratis, binnenkort betalen gebruikers 20 dollar per examen. In vergelijking met andere tests erg goedkoop en daarmee een ‘wake up call’ voor organisaties die menen dat ze het monopolie hebben op het dik betaald valideren van talenkennis en taalvaardigheden.

Geïnspireerd door games

Gamification is het toepassen van succesvolle elementen uit games om een product speelser en daarmee aantrekkelijker te maken. Wie rondsnuffelt in Duolingo ziet al snel dat de wereld van games een inspiratiebron is voor de ontwerpers. Na het aanmaken van een account kom je in een elektronische leeromgeving terecht. Het af te leggen leerpad is gevisualiseerd met icoontjes. Je volgt het pad door sets met oefeningen te doen, waarbij de woordenschat gegroepeerd is in thema’s als eten en drinken, het huishouden of kleding. Je luistert naar zinnetjes, vertaalt ze, krijgt meerkeuzevragen. Elke opdracht wordt gevolgd door directe feedback: goed, fout of goed op een tikfoutje na.

Theorie

Bij elke goed gemaakte opdracht verschijnt er een extra groen blokje in een statusbalk, een completion bar in het game-jargon. Als die vol is, mag je door naar de volgende set. Maak je een fout dan verlies je een van de drie hartjes (levens); ben je die allemaal kwijt, dan moet je de oefening overdoen. Die biedt dan dezelfde inhoud, maar in een andere vorm om het afwisselend te houden. Door te kiezen voor een tussentijdse test mag je bewijzen dat je het niveau van de set al beheerst, waarna je deze mag overslaan.

Skill Points

Ondertussen verdien je met alles wat je in Duolingo doet ‘skill points’ die je voortgang vertegenwoordigen. Je verdient extra punten door zinnen te vertalen uit teksten die passen bij je niveau. Heb je een aantal sets met oefeningen met succes volbracht, dan bereik je een volgend level. Om je te motiveren te blijven oefenen, zie je verder een overzicht van hoe vaak je geoefend hebt. Blijf je te lang weg, dan krijg je vriendelijke reminders Duolingo weer te bezoeken.

Sociale media

Duolingo is ook geïnspireerd door sociale media. Zo kun je vrienden en bekenden volgen die ook bij Duolingo studeren en berichtjes met ze uitwisselen of vragen stellen in het forum van cursisten. Je kunt nieuwe vrienden maken: het programma geeft je suggesties voor cursisten die op hetzelfde niveau zitten als jij. Ben je eenmaal bevriend, dan kun je elkaars progressie volgen. Alweer een stimulerend element.

Spraakherkenning

Duolingo maakt gebruik van spraakherkenning. Als cursist oefen je onder andere door het inspreken van zinnen in de vreemde taal. De software controleert of je dat correct hebt gedaan. Daarbij is het programma erg tolerant. Als je uitgesproken tekst maar een beetje lijkt op de gegeven tekst, mag je verder.

Het Test Center van Duolingo

Test Center

In het Test Center doe je examen. Op dit moment is er alleen een examen voor Engels beschikbaar. De registratie gaat heel officieel: je moet je rijbewijs, id-kaart of paspoort fotograferen en een pasfoto maken. In twintig minuten krijg je vervolgens zinnen te horen die je moet overtypen, je moet zinnen uitspreken, de Engelse begrippen selecteren uit sets met willekeurige woorden en ontbrekende woorden invullen in een zin. Tijdens de test ben je in beeld via je webcam. Hiermee kan gecontroleerd worden of je niet spiekt of hulp krijgt. Uit beeld verdwijnen om tussendoor even een telefoontje aan te nemen is verboden. Na het uploaden van de testsessie, krijg je binnen 72 uur je certificaat toegestuurd.

Geschikt, ongeschikt?

Ik ben destijds Spaans gaan leren in Duolingo vanuit persoonlijke belangstelling, maar ook vanuit de vraag of de toepassing geschikt is om in te zetten in het basis- en voortgezet onderwijs. Het zou toch mooi zijn als kinderen een taal kunnen leren, waarvoor ze op de eigen school niet terecht kunnen. Of nog gedurfder: als vervanging voor de traditionele methode.

Een rijke context moet je zelf organiseren

De inhoudelijke kwaliteit is prima, de motiverende elementen helpen enorm, maar er zijn ook kanttekeningen te plaatsen. Zo is het programma gericht op individueel leren, terwijl sociale interactie veel kan bijdragen aan het leren van een vreemde taal. Het is allemaal wat eendimensionaal en lineair, video's met gesproken taal van verschillende sprekers ontbreken. Voorstanders van onderdompeling in een rijke context van de vreemde taal komen bepaald niet aan hun trekken. Al kun je dat natuurlijk rond het gebruik van Duolingo zelf organiseren. In het onderwijs is begeleiding bij het werken met dit programma een belangrijke voorwaarde voor succes. Niet ieder kind zal beschikken over de benodigde zelfdiscipline en zelfsturing. En dan is er nog het privacy-element, recent in het nieuws: het gebruik van persoonlijke gegevens van leerlingen die digitale leermiddelen van de Nederlandse educatieve uitgevers gebruiken.

Wat betreft het examen: dat is aan de korte kant om een gedegen oordeel te kunnen geven over de taalvaardigheid van een kandidaat. Zo ontbreekt echte conversatie. Tegelijkertijd: de test zit slim in elkaar en geeft wel een relevante indruk van het niveau van de kandidaat. In mijn geval: I can understand virtually anything heard or read. Toch kan ik nog veel leren. Maar waar leg ik de nieuwe lat met die tien op tien?

    Erno Mijland (1966) is publicist. HijŒ schrijft voor verschillende onderwijsbladen, onder andere over toepassing van ict / technologie en didactiek. Daarnaast schreef hij – deels met anderen – meer dan vijftien boeken over onder andere gamen en opvoeden,Œcreatief denken en loopbaan.