Hoe staat het met de kerncentrales, het schaliegas en de duurzame energie in het Europese Midden-Oosten? Met nieuws en achtergrond over onder meer de South Stream en de protesten tegen Chevron.

STEUN RO

Litouwen zit morgen en overmorgen de TTE (Energie) Raad in Brussel voor, een congres waar de EU-ministers van plan zijn rapporten te onderschrijven over ontwikkelingen op de interne en externe energiemarkt. Het aannemen van dergelijke voordrachten zou dan voor het eerst zijn. Het energiebeleid staat hoog op de agenda van Litouwen, dat tot volgend jaar voorzitter is van de Europese Unie. 

Toch is er grote zorg om een Litouwse voorstel wat betreft biobrandstof. Milieubewuste boeren, handelaren en producenten die samen de zogeheten leveranciersketen vormen zijn boos, omdat zij het niet eens zijn met een gestelde limiet (7%) op het gebruik van biobrandstof bij het verbouwen van gewassen. Zij geven aan dat er niet alleen een voedseltekort dreigt, maar dat er ook honderdduizenden banen hiermee worden bedreigd én dat de eigen doelstelling van de EU wat betreft het gebruik van duurzame energie in 2020 in gevaar komt.

Chevron

De Amerikaanse oliemaatschappij Chevron kampt momenteel met veel weerstand van Europese burgers. De gigant wordt deze weken beschuldigd van landroof en vervuiling in Polen en Roemenië.

Chevron wil in beide landen boren naar schaliegas. Maar de Poolse en Roemeense dorpelingen in de gebieden waar de ontginning plaatsvindt vrezen problemen die het gebied ook op de lange termijn zullen achtervolgen. Aardbevingen. Vervuiling van landbouwgrond en drinkwater. Onbruikbare grond.

Chevron heeft de vergunningen voor het bodemonderzoek in bezit. Maar burgers laten zich niet weerhouden door de politie. Chevron moet om die reden werkzaamheden zo nu en dan staken. En dus worden activisten in Polen nu door Chevron aangeklaagd om de weerstand te verminderen. 

In Roemenië ging het afgelopen week voor de tweede keer in twee maanden mis. Demonstranten die op de boorinstallatie wisten te komen kregen daarna ruzie met de oproeppolitie. De bodemtesten in het Roemeense Pungesti zijn maandag weer hervat. Het duurt sowieso nog minimaal drie à vier jaar voordat er commercieel resultaat wordt geboekt.

South Stream

De Europese Commissie is met een statement naar buiten gekomen over de ontwikkelingen rondom de South Stream, de pijplijn die gas via het zuiden en zuidoosten van Europa aan de rest van het continent moet leveren. Rusland heeft namelijk in 2008 al met zes EU-landen bilaterale verdragen gesloten waardoor deze nu in de problemen zitten. Zie ook 'A Mess' . De overeenkomsten met Rusland zouden niet kunnen samengaan met EU-beleid.

Hahn_Smolensk Nuclear Power Plant (Chernobyl design)

Bulgarije zou zich het meest in de nesten hebben gewerkt en ook de rechten van het zogeheten Third Energy Package van de EU hebben geschonden. Dat pakket richt zich op de liberalisering van de energiemarkt, waarbij onder meer de eigenaar van de infrastructuur een andere moet zijn dan de leverancier. Overigens is de South Stream een door Rusland gesponsord project. 

Bulgarije heeft een belangrijke rol in de South Stream en zou ook volgens dit opiniestuk dé energiehub van Oost-Europa kunnen worden. 

Autarkisch Estland

CNN dook afgelopen week in het energiebeleid van Estland. De Baltische staat is volledig zelfvoorzienend in de energiehuishouding. Maar dan wel met olieschalie, rotsen waaruit olie wordt geproduceerd. Olieschalie wordt dertig meter onder de grond gevonden.

Nu al draait negentig procent van de stroom in Estland op olieschalie. Er wordt jaarlijks achttien miljoen ton naar boven gehaald. Er kan zelfs genoeg elektriciteit worden geëxporteerd.

Toch is olieschalie de meest vervuilende brandstof die binnen de Europese Unie wordt gebruikt. Estland vaart er echter wel bij, hoeft minder naar leveringen vanuit Rusland te kijken. Bovendien zou het niet goedkoop zijn om de gehele infrastructuur, nog grotendeels van Sovjet-origine met moderne aanpassingen, te wijzigen.

De reportage is hier te zien.

Tsjechisch falen

Ook de Tsjechen doen hun best om een onafhankelijke energiepositie te creëren. Vijftien miljard dollar is zelfs ingeruimd voor kernenergie. Op papier. De grootste elektriciteitsproducent van het land, CEZ, wil keiharde garanties van de staat dat de stroomprijzen in Tsjechië worden vastgesteld en niet constant fluctueren door bezuinigingsmaatregelen. Dat stelde Pavel Cyrani van CEZ vorige week tegenover Bloomberg.

Tsjechië heeft al een ontwikkelingsachterstand opgelopen en de waarde van CEZ als bedrijf, waar de Tsjechische staat de grootste aandeelhouder van is, is dit jaar met 22 procent verminderd.

Tsjechië richt de pijlen grotendeels op kernenergie. In Temelin moet een nieuwe kerncentrale komen. Niet iedereen vermoedt dat dit een winstgevende onderneming zal zijn, en sommige experts hebben liever dat Tsjechië deels vanuit Duitsland blijft importeren. 

Ook Forbes-publicist Michael Kanellos is een tegenstander. Hij deed een berekening voor CEZ en de Tsjechische staat. 

    Geert Jan Hahn is journalist en slavist. Werkte, woonde en studeerde in Kiev, Sint-Petersburg en Warschau. Voltooide Slavic Literary Studies cum laude aan de UvA. Reist, schrijft en spreekt als Oostblogger voor landelijke media. Is daarnaast bekend van zijn taalvirtuoze zege bij het tv-spel Lingo en zijn columns over de favoriete sterfleeftijd van 27 jaar.

    Geef een antwoord