Na een gratis cursus van drie avonden ben je in het Amerikaanse Delaware een echte jager. Klinkt cru, maar is het dat ook? Reisjournalist Jessica de Korte, zelf natuurliefhebber en dierenvriend, ging op pad met geweer en kruisboog. Zou ze schieten als er twee Bambi-ogen in haar vizier verschijnen?

STEUN RO

“Always point your gun in a safe direction!” roept een klas van twintig kinderen in koor. De ogen zijn gericht op docent Lance Fleetwood, die met een oranje geweer in de lucht loopt te zwaaien. Een lichtbruin T-shirt met het logo van Delaware Division Fish & Wildlife knelt om Lance’ buik. Op zijn camouflagepet steunt een zonnebril, nog van de snikhete middag. Ik ben in het Hunter Education Center van Greenwood, in het zuiden van de staat Delaware aan de Amerikaanse oostkust. Samen met docenten Kevin Halsey en Lester Pride brengt Lance ons in drie avonden de beginselen van het jagen bij. Haal ik mijn examen, dan kan ik online mijn jagersvergunning kopen en schieten op eenden, herten, eekhoorns, bosmarmotten, bijtschildpadden, coyotes, wasberen – een eindeloze waslijst. Over een paar dagen staat mijn eerste jachtavontuur gepland. Het angstzweet breekt me uit.

Eerst op cursus. Een enorme Amerikaanse vlag en dito pick-up trucks op de parkeerplaats doen me denken aan de rednecks, de conservatieve, religieuze en soms agressieve en racistische boeren in de zuidelijke staten. In een hoek van het klaslokaal kijken potige mannen met de armen over elkaar mij wantrouwig aan. Hun kinderen, van 10 tot 14 jaar, blijken mijn medeleerlingen: meiden met blonde paardenstaarten en coladrinkende jongens. Mijn vrolijke buurvrouw, twintiger Ruth Kauffman, is met haar neefje mee. “Ik vertrouw het vlees in de supermarkt niet meer,” vertelt ze me. “De bio-industrie is zo slecht. Als ik ga jagen, weet ik tenminste wat ik eet.” Ruth is christelijk, studeerde industrieel ontwerpen en werkt als interieurfotograaf. Net als ik houdt ze van de natuur. Als iemand me ervan kan overtuigen dat dieren afknallen niet alleen maar harteloos is, is zij het wel.

Jessica heeft een eenvoudige opdracht gekregen: de treurduiven op de hoogspanningskabels raken
Jessica heeft een eenvoudige opdracht gekregen: de treurduiven op de hoogspanningskabels raken
In het Hunter Education Center geeft Lance Fleetwood les over wapens en jagen
In het Hunter Education Center geeft Lance Fleetwood les over wapens en jagen

Geheimtaal in het lokaal
Onder de tl-verlichting en ventilators zijn de muren gevuld met zwartwitfoto’s van jagers, tekeningen van eenden en blinkende trofeeën. Ogen in bruine hertenkoppen staren de ruimte in, het leven uit zich gezogen. Buiten zijn de knallen van de naastgelegen kleiduivenschietbaan te horen. Met een monotone stem en knauwend accent somt Lance de regels van het jagen op. Af en toe drinkt hij van de knalroze slush puppie in zijn hand.

Een muzzleloader heeft een muzzle, stock en striker. Je moet zien of het pistool geladen is door de ‘barrel with a marked ramrod’ te checken. Huh?

Het is alsof ik een wiskundeles op de middelbare school meemaak, waarbij ik het eerste jaar heb gemist. De termen die voorbij komen zijn voor mij geheimtaal. Een muzzleloader heeft een muzzle, stock en striker. Je moet zien of het pistool geladen is door de ‘barrel with a marked ramrod’ te checken. Huh?

Op tafel verschijnt een arsenaal aan rifles (geweren), shotguns (jachtgeweren) en handguns (pistolen): een .45 handgun, 10 gauge shotgun en een rifle met bolt action, een veiligheidspal die werkt als het openen en sluiten van een deurgrendel. “Wat doe je als er iets in de loop van je geweer komt?” Vingertjes gaan de lucht in. Altijd weet een van de tieners wel het antwoord op Lance’ vraag.

De leerlingen van de jachtcursus zijn zo’n 10 tot 14 jaar
De leerlingen van de jachtcursus zijn zo’n 10 tot 14 jaar
Op tafel ligt een arsenaal aan geweren en pistolen
Op tafel ligt een arsenaal aan geweren en pistolen
Lance Fleetwood is boer, brandweerman en vrijwilliger bij de ‘Hunter Safety Course’
Lance Fleetwood is boer, brandweerman en vrijwilliger bij de ‘Hunter Safety Course’

Volgens onze docent moet een jager zich aan de regels houden en zich netjes gedragen. Niet over een openbare weg schieten bijvoorbeeld, ook geen vogelnesten beschadigen of infraroodapparaten gebruiken. “Een deel van de schoonheid van het jagen is dat je zo alleen kunt zijn als je wilt,” vertrouwt Lance ons toe. “Maar je moet ook een stemmetje meebrengen, dat zegt verstandig te zijn. Wil je dat niet, dan ben je hier misschien op de verkeerde plek.”

Biologische boerderij
Lance is trots. Op zijn land en zijn tradities. Delaware nam als eerste staat de grondwet aan en wordt daarom de ‘First State’ genoemd. Veel namen herinneren aan de Nederlandse kolonisten. Het vlakke, drassige landschap is altijd al ideaal voor boeren geweest en Lance jaagt er net als zijn vader, opa en overgrootvader van kinds af aan. Hij boert op tientallen hectares land die al generaties in familiebezit zijn, dus een armzalige redneck kun je hem niet noemen. In zijn vrije tijd verzorgt hij de Hunter Safety Course én is hij brandweerman.

“Door de hulp van ons, de boeren, gaat het goed met de herten,” verkondigt Lance in de klas. “We zaaien bijvoorbeeld veel maïs, waar de dieren graag van eten.” In zestig jaar groeide het aantal herten in de staat van 500 naar 12.500. “De kans is groot dat je er eentje op je auto krijgt. Het is gewoon nódig om ze af te schieten.” Samen voor meer wilde dieren zorgen, en ze daarna neerknallen en opeten. Op die manier vormt Delaware één grote biologische boerderij.

Vaders kijken vanaf de zijlijn toe hoe hun kroost wapenles krijgt
Vaders kijken vanaf de zijlijn toe hoe hun kroost wapenles krijgt

De docent gaat in rap tempo door de lesstof en maakt tussendoor graag reclame voor zijn ‘sport’. Hij drukt de leerlingen op het hart zich niet te laten ompraten door de ‘anti-jagen-lobby’. “Miljoenen dollars worden gespendeerd aan anti-wapencampagnes om onze rechten af te pakken,” roept hij tegen de kinderen. “Het recht op wapenbezit staat in het tweede amendement van onze grondwet. Daar mogen ze niet zomaar aan zitten. Probeer niet te veel op te vallen. Als niemand je ziet, kan er ook geen kritiek worden geuit.”

Loop niet met een bebloed pak de Walmart binnen, adviseert Lance. “Bedek het hert achterin de laadbak en ga er niet een rondje mee door het dorp rijden”

Met een half bebloed pak zeker geen supermarkt als de Walmart binnenlopen, zo luidt zijn misschien wel beste advies. Vermijd discussies met tegenstanders en: “Bedek het hert achterin de laadbak van je auto met een laken. Ga er niet een rondje door het dorp mee rijden.”

Natuurlijk evenwicht
Kritiek is er volop op jagers, maar er zijn ook plekken waar de mannen en enkele dames juist met open armen worden ontvangen. “Zonder jagers zou dit natuurpark niet bestaan,” vertelt de goedlachse boswachter Oscar Reed me op een middag bij het bezoekerscentrum van nationaal park Bombay Hook (ooit ‘Boompjeshoeck’). In het moerasgebied met bijna driehonderd vogelsoorten proberen gigantische muggen me lek te prikken.

Marshtown Upland Hunting Lodge
Marshtown Upland Hunting Lodge
Marshtown Upland Hunting Lodge
Marshtown Upland Hunting Lodge
Marshtown Upland Hunting Lodge
Marshtown Upland Hunting Lodge

“Het land werd in 1937 gekocht met de opbrengst van eendenstempels, die je moet kopen als je op watervogels wilt schieten. Nog steeds runnen we het park met geld dat via jachtvergunningen en belasting op jachtuitrusting in het laatje wordt gebracht. Jagers zijn ook nodig om het evenwicht in stand te houden. Op zeldzame vogels mogen ze uiteraard niet schieten.” Die vergunningen en belasting leveren in Delaware jaarlijks zo’n 4,2 miljoen dollar op; ruim 3,7 miljoen euro.

De meeste dierenorganisaties in de VS vinden jagen ook wel oké, zolang de beschermde dieren maar genoeg rust krijgen. Ze maken zich meer zorgen om de verkleining van het leefgebied, vooral ontstaan door het oprukken van de steden. Volgens Lance verpesten sommige jagers het wel voor de rest. Hij toont een filmpje waarin een vader niet goed oplet, een bedreigde vogel neerknalt en door een boswachter op zijn vingers wordt getikt.

Eerste schietoefening
Tijdens de derde en laatste cursusavond in Greenwood mogen we buiten leren schieten op kleiduiven. Het jongetje voor me schiet drie keer raak en sloft met de handen in zijn zakken weg. De zenuwen gieren door mijn lijf. Toevallig verloor een meisje vanmiddag in Arizona tijdens een schietoefening haar evenwicht, waarbij ze per ongeluk haar docent om zeep hielp.

Safety first: gehoorbescherming en veiligheidsbril voor het kleiduivenschieten
Safety first: gehoorbescherming en veiligheidsbril voor het kleiduivenschieten
De schietoefening op de laatste avond is ook bij de gratis cursus inbegrepen
De schietoefening op de laatste avond is ook bij de gratis cursus inbegrepen

“Als we je aanraken, is het niet seksueel bedoeld,” had docent Lester Pride een dag eerder klassikaal al gewaarschuwd. Met uiterste voorzichtigheid probeert hij me in de juiste positie te brengen. Richten, veiligheidspal verschuiven en schieten. Béng!

Mijn niet al te brede schouder vangt de harde terugslag van het geweer op. Met een strak gezicht probeer ik de pijn te verbergen, net als mijn teleurstelling na drie dramatische schoten. Wat een afgang. Die kinderen weten hoe het moet, maar ik kan er geen klap van. Gelukkig kan ík drie uur later grinniken als ik bij het examen nul fouten heb, terwijl een aantal andere leerlingen keihard zakt.

Een hert kan agressief zijn als hij een kogel in zich heeft. Ik probeer niet te veel stil te staan bij de strijd van het hert, dat misschien wel langzaam leegbloedt

Hert in doodsstrijd
De meerkeuzevragen hebben we notabene thuis mogen invullen, met het cursusmateriaal, ‘Today’s Hunter’, als naslagwerk, én hulp van pa en ma. Ik kijk trots naar mijn papiertje. Voorbeeld van een meerkeuzevraag:

“Wat is het eerste dat je moet doen, direct nadat je een hert hebt neergeschoten?
1. Onthoud de laatste plek waar je het hert zag, wacht 30 tot 45 minuten en ga dan naar de plek waar je hem neerschoot.
2. Bel vier of vijf vrienden om je te helpen bij het zoeken van het hert.
3. Ga snel achter het hert aan, herlaad en kijk of je nogmaals kan schieten.
4. Ga naar een andere plek en probeer nog een hert neer te schieten.”

De Marshtown Upland Hunting Lodge van Andrew Smith dient als verblijf voor jagers
De Marshtown Upland Hunting Lodge van Andrew Smith dient als verblijf voor jagers
Het houten huis is ingericht zoals je van een jachthuis verwacht
Het houten huis is ingericht zoals je van een jachthuis verwacht
Stilleven van lokeenden en -zwanen in de ‘hunting lodge’ van Andrew
Stilleven van lokeenden en -zwanen in de ‘hunting lodge’ van Andrew

Mijn buurjongen antwoordde, heel sociaal, B. Het is A. Een hert kan agressief zijn én hard trappen als hij een kogel in zich heeft. Ik probeer er niet al te veel bij stil te staan. De strijd van het hert, dat misschien wel langzaam leegbloedt.

Hier in Delaware kan ik na drie avonden cursus al legaal op jacht, met een vergunning die me als toerist 115 euro kost. In Nederland moet je wel wat meer moeite doen. De eenjarige cursus van Stichting Jachtopleidingen Nederland bedraagt alleen al 1800 euro en daar komen nog de kosten voor een verankerde wapenkluis en verplichte WA-verzekering bij. Jagen mag ‘pas’ vanaf 16 jaar en je moet een jachtgebied van minimaal 40 hectare tot je beschikking hebben. Toch trekken de lage eisen in Delaware geen drommen belangstellenden. Minder dan twee procent van de bevolking jaagt er, in Nederland is dit 0,16 procent.

Jagen als familieding
Op naar het reservaat Marshtown Upland Hunting Lodge van jager Andrew Smith, waar ik een paar dagen verblijf. Het witgeschilderde houten huis met traditionele inrichting wordt normaliter verhuurd of uitgeleend aan stoere mannen die zich zo te zien niet met schoonmaken bezighouden. De keuken telt honderden fruitvliegjes. En larven. Aan de muren hangen schilderijen van fraaie prooidieren. De harten van vogelaars gaan sneller kloppen als ze een Carolina-eend zien, die van de jagers ook.

Voor de jacht wordt er eerst stevig geluncht
Voor de jacht wordt er eerst stevig geluncht
De jachthonden wachten ongeduldig tot ze aan het werk mogen
De jachthonden wachten ongeduldig tot ze aan het werk mogen

“Ik leer je het schieten wel tijdens de ochtend zelf,” zegt Andrew, als blijkt dat hij op zaterdag en zondag geen tijd heeft. Andrew reisde als zakenman jarenlang de wereld rond, tot hij het zat was en Marshtown begon. Zijn vrouw was vroeger gorillaverzorgster in een dierentuin. Dochter Shannon scoort hoog bij paardspringwedstrijden, en verzorgt de twee paarden en vijf geiten met Franse namen op het reservaat.

Huis en haard beschermen tegen inbrekers is volgens Lance een must. Andrew ziet het anders: “De meeste mensen worden neergeschoten met hun eigen wapen”

“Ik mag geen wapen in huis hebben,” zegt Andrew lachend. “Maakt me niets uit. Ik zie jagen als een familieding en schiet alleen als ik weet dat ik het vlees ga eten. Mijn labradors worden wild als ze met me mee mogen. Ik vind het wel heel jammer dat mijn dochter er niet van houdt. Ze was vroeger enorm goed in kleiduivenschieten.”

Jagers die er een kick van krijgen zoveel mogelijk te raken, zitten volgens Andrew ‘op een lage tree van de evolutieladder’. Ik moet even aan Lance denken, die opschepte over zijn trofeeën, het schiettalent van zijn vrouw, en de berg aan pistolen waarmee zijn zesjarige dochter en vijfjarige zoontje overweg kunnen. Huis en haard beschermen tegen inbrekers, coyotes en bruine beren was volgens de docent een must. “De meeste mensen worden tijdens een overval neergeschoten met hun eigen wapen,” geeft Andrew als reactie.

Andrews dochter Shannon heeft minder op met de jacht dan met haar twee paarden
Andrews dochter Shannon heeft minder op met de jacht dan met haar twee paarden
De paarden op het reservaat hebben dan ook een zekerder leven dan het wild
De paarden op het reservaat hebben dan ook een zekerder leven dan het wild

Een duif geraakt
De afgelopen nacht deed deed ik geen oog dicht. Thuis vind ik het pletten van een spin al dierenbeulerij, maar hier in Delaware sta ik op een broeierige ochtend ineens in mijn handen met een zwaar geweer.Waar ben ik aan begonnen? Wil ik dit wel? Zweetdruppels lopen over mijn gezicht, rug en benen. Vanwege de muggen heeft Andrew, die uitgestrekt in een klapstoeltje zit, me aanbevolen een lange broek aan te trekken. Hoe lang ga ik het hier volhouden, tussen het gras, zonder een millimeter schaduw? Labrador Wade springt enthousiast rondjes om me heen.

Ik heb een doodeenvoudige opdracht gekregen: de treurduiven op de hoogspanningskabels raken. Het is een beetje vals spelen, bedenk ik me. Maar ik schrik me iedere keer te pletter van de knal die uit mijn wapen komt en dat doen de treurduiven ook. Na iedere fout moet ik een kwartier tot half uur wachten tot de fladderaars zo ‘stom’ zijn opnieuw neer te strijken. Ik ben in dubio. Eigenlijk wil ik missen, maar ergens wil ik ook laten zien dat ik dit kán.

De herten blijken sluwer. Een vriend van Andrew, chiropractor Jack Norsworthy, stalt me na een korte boogschietcursus met handboog en al in een zitje in een boom. Op vier meter hoogte, midden in het bos, met een hoop bladeren om me heen en achter me een diepe waterplas. Ik heb mijn haren expres gewassen met de geurvrije shampoo uit het badkamerkastje. Maar terwijl ik de hoefdieren al de hele week zie, blijven ze vandaag weg. Alsof ze ruiken dat er iets niet klopt. Ik schrik van mijn verlangen om een hert te raken. Misschien komt het omdat ik vanmorgen één treurduif neerschoot en er toen een euforisch gevoel in mijn lijf explodeerde.

Het blijkt vooral een oefening in wachten: na elke misser vliegen de duiven weg
Het blijkt vooral een oefening in wachten: na elke misser vliegen de duiven weg

Laten leegbloeden
Je zou het kunnen vergelijken met het raken van de schietschijf op de kermis, maar dan vijftig keer zo heftig. Is dit dan dat jagersinstinct waar al die enthousiaste jagers het over hebben? Het oergevoel? Intussen is mijn natuurhart niet verdwenen. Ik vraag me af of ik echt zou schieten als er twee Bambi-ogen in mijn vizier verschijnen. En als ik raak, houd ik daar dan niet mijn hele leven een trauma aan over? Al is dat misschien hypocriet, want ik eet toch ook het vlees uit de supermarkt, van die bio-industrie die klasgenoot Ruth noemde.

In de klas vroeg ik aan Lance wat je doet als je het hert raakt, maar niet doodt. “Raak hem nog een keer of laat hem leegbloeden,” was zijn antwoord. “Hij zal gras blijven eten, zonder door te hebben dat hij is geraakt. Lijden doet hij niet. Maar raak hem niet in de maag, want dan wordt het een rommeltje.”

Uiteindelijk blijken het allemaal zorgen waarom ik me niet hoef te bekommeren, want tot mijn opluchting is er geen hert te bekennen. Na vier uur luisteren naar vogelgezang en krekelgetjirp staat Jack weer onder de boom, met de vraag of ik naar beneden wil komen. “Help je me wel even met mijn wapen?” piep ik. Na die hele cursus weet ik nog niet eens hoe ik de spanning van mijn boog haal. Vanavond staat er geen Bambi op het menu. «

Chiropractor Jack Norsworthy geeft een spoedcursus kruisboogschieten
Chiropractor Jack Norsworthy geeft een spoedcursus kruisboogschieten
Ook na vier uur wachten in de boomzit op vier meter hoogte verschijnen er geen Bambi-ogen in het vizier
Ook na vier uur wachten in de boomzit op vier meter hoogte verschijnen er geen Bambi-ogen in het vizier

ZELF OP JACHT IN DELAWARE
Jagen op herten met een kruisboog kan in Delaware van 1 september tot eind januari. Op sommige dagen mag een geweer worden gebruikt. Ieder dier heeft zijn eigen seizoen, dus je moet van tevoren weten of je wasberen, coyotes, eekhoorns, brulkikkers of fazanten wilt raken. In de digitale gids Delaware Hunting & Trapping staan alle regels en data vermeld. Er is keuze uit twee soorten cursussen. Aan het einde van de zomer en in de herfst organiseert de staat Delaware op meerdere locaties gratis live cursussen. Een online cursus kan ook, georganiseerd door particuliere bedrijven maar goedgekeurd door de staat. Daarvoor betaal je tussen de € 12 en 26, maar alleen als je slaagt. Een jachtvergunning kost een toerist (non-resident) ca. € 120 en kan online worden aangevraagd en uitgeprint. Voor € ca. 45 is er is ook een vergunning voor drie dagen, niet geldig voor kalkoenen en herten.

LOGEREN IN DELAWARE
Overnachten kan in jachtreservaat Marshtown in het jagershuis van Andrew Smith, dat zijn dochter voor betalende gasten wél schoonmaakt. Mooi aangekleed, veel ruimte, groene omgeving. In het reservaat vind je paarden, geiten en jachthonden en via Andrew kan ook een gids worden ingehuurd. Kamperen is schitterend in de nationale parken. Aanrader: Cape Henlopen State Park (va. € 20 p.p.): een prachtige plek in het bos, naast duinen en een breed zandstrand. Met een beetje geluk zie je er dolfijnen langszwemmen. Het park wordt momenteel verbouwd, maar is naar verwachting vanaf zomer 2017 weer open. In Dover vind je motels en hotels: Dover Garden Suites (2pk va. € 150) is pure luxe en ook in Mainstay Suites Dover (2pk va. € 100) is het prima vertoeven.

    Wonderlijke werelden beschrijf en fotografeer ik. Met oog voor de locals vol eigenzinnige verhalen, de sfeer en de rijkdom aan natuur en monumenten - of misschien wel de industriepanden die van lelijkheid mooi zijn. Kijkend, ruikend en luisterend. Al mijn zintuigen staan op scherp.