Sinds de opkomst van het internet zijn we steeds meer online gaan doen. We bestellen kleding via webshops van traditionele winkels, cadeautjes bij Bol.com en kijken films op bijvoorbeeld Netflix. Maar de supermarkt, die blijft een stenen vestiging waar we fysiek naar toe gaan. Volgens Fabian Siegel (40), medeoprichter en CEO van Marley Spoon, is dit in de toekomst echter anders.

STEUN RO

Marley Spoon is een online dienst waar je dozen met eten kunt bestellen, met daarin alle ingrediënten voor vier dagen. Twee jaar geleden begon Siegel met dit concept, maar toen hield hij zich nog niet bezig met een eventuele vervanging voor de supermarkt. “Toen waren we vooral bezig met de klant. We merkten dat wanneer je in de supermarkt loopt, je vaak dezelfde dingen haalt voor het avondeten. Je bent vaak druk op een dag en hebt dus geen tijd om met een origineel idee te komen. Wij wilden het gemakkelijker maken om wel iets nieuws op tafel te zetten, zonder dat veel moeite zou kosten.”

Maar al snel ontdekte Siegel iets: supermarkten gooien ontzettend veel eten weg. Jaarlijks wordt er ruim twee miljard kilo aan eten weggegooid, wat ongeveer 135 kilo per persoon is. Dat kon beter, vond hij. En dus begon hij zich op andere zaken te richten, namelijk het tegengaan van voedselverspilling en het verbeteren van het milieu. Zijn conclusie na twee jaar werken met Marley Spoon? Online supermarkten zijn de toekomst.

‘De supermarkt verdwijnt’

Siegel heeft een duidelijke toekomstvisie: de fysieke supermarkt zal voor een groot deel verdwijnen, de online wereld neemt het over. Volgens hem blijven er een paar supermarkten bestaan, puur en alleen voor de kleine boodschappen op het laatste moment. Denk bijvoorbeeld aan zout of een pak drinken. “Wij vervangen supermarkten op het gebied van koken. Zestig procent wordt vervangen door webshops als Amazon.” Het duurt volgens Siegel dan ook niet lang meer voordat supermarkten een echt verschil gaan merken. “Over vijf jaar bestelt tien procent van alle klanten hun eten online.”

Ook cijfers lijken dit gedrag te ondersteunen. In september werd bekend dat 1,6 miljoen Nederlands (zestien procent) wel eens eten of drinken bij een online supermarkt heeft besteld. Dit blijkt uit de Smart Food Monitor, een marktonderzoek van Multiscope. Volgens dat rapport doet een op de zes Nederlanders vanaf dit jaar de boodschappen via het internet. Online supermarkten zien hun omzet dan met ruim dertig procent stijgen.

Milieu

De verschuiving van fysiek naar online heeft volgens Siegel vele voordelen. “Supermarkten leggen alles in de winkel, maar twintig tot dertig procent daarvan gooien ze weg. En van alles wat jij koopt, gooi je ook weer twintig procent weg. Dat is slecht voor het milieu, want het produceren van al dat voedsel zorgt voor ontzettend veel CO2-uitstoot.”

Daarnaast hebben supermarkten veel fysieke locaties nodig, terwijl online diensten alleen een distributiecentrum gebruiken. Sterker nog: in 2015 namen de 98.564 supermarkten in Nederland 27.9 vierkante meter aan oppervlakte in beslag, blijkt uit onderzoek van Hanze (PDF). “Je eten online kopen via bijvoorbeeld Marley Spoon maakt het veel voordeliger en het is veel beter voor het milieu.”

De cijfers van de Smart Food Monitor geven echter hele andere reden aan voor de populariteit van online supermarkten. We bestellen vooral online zodat de boodschappen thuis bezorgd wordt. 68 procent van de respondenten in het onderzoek geven dit namelijk aan. Online kopen we bovendien vooral lang houdbare producten en dranken, zoals frisdrank, bier en wijn.

Box van Marley Spoon

Volgens de Smart Food Monitor hebben de traditionele Nederlandse supermarkten er echter nog weinig last van. De meeste boodschappen die via het internet gekocht worden komen namelijk van de Albert Heijn. Zes op de tien online bezoekers bestelt daar. En ook bij Jumbo (achttien procent) en Plus (vijf procent) doen we veel boodschappen. De lijst wordt afgemaakt door een nieuwe speler, Picnic. Dit bedrijf heeft alleen een distributiecentrum en levert de boodschappen vanuit daar bij de consumenten.

“We verschuiven steeds meer naar de online-wereld”, stelt Siegel. “Dit is bij supermarkten nog niet gebeurd, maar dat gaat wel komen.” Volgens hem is dit vooral zo omdat het veel natuurlijker voelt om online dingen te doen. “Supermarkten zien het nog niet. Ze onderschatten hoeveel we online doen en dat dit groeit. En ze hebben de tijd niet om te zien wat er bij de buren gebeurd.”

Eveline Meijer is sinds 2014 werkzaam als (tech-)journalist. Op Reporters Online en op haar eigen website schrijft ze over technologie, maar kijkt voorbij de hypes.