Twee zuivelbedrijven, twee uitersten

De megastal versus de natuur-inclusieve boer. Welke kant willen we op met het melkveebedrijf?

De Megastal

In Limburg staat de grootste  industriële megastal van Nederland: Vrebamelkvee. Het zuivelbedrijf heeft 2.250 koeien. De veestapel is de afgelopen 10 jaar verdubbeld. De familie heeft ook nog 10.000+ koeien op ranches in de Verenigde Staten. De Van Bakels handelen ook in machines voor de grootschalige melkveehouderij in Europa en de VS. Productie en efficientie staan voorop. Bij Vrebamelkvee worden de koeien dag en nacht gemolken: gemiddeld 560 koeien per uur in de 80-stands carrousel. Elk jaar worden ze kunstmatig geïnsemineerd door de ‘spermajockey’. Alles gaat computergestuurd, van het voeren tot het afsproeien van vieze koeien. Honderden kalfjes liggen in igloboxen en worden gevoed door melkcomputers. Het bedrijf heeft 1.000 hectare landbouwgrond waar met behulp van kunstmest gewassen verbouwd worden voor de koeien, met name gras en mais. De koeien komen nooit buiten.

De natuur-inclusieve boer

Armando Kok is eigenaar van zuivelboerderij Schoonderbeek in Gelderland. Op zijn boerderij leven de koeien in een familiekudde. Ze krijgen zoveel mogelijk ruimte en de kalfjes groeien de eerste maanden op bij de moederkoe. Armando’s grootvader startte het bedrijf in 1965. Zijn vader ging in de jaren ’90 over van gangbaar naar biologisch en sinds 15 jaar is de boerderij een erkend Demeter*-bedrijf. Armando heeft 50 melkkoeien, 25 stuks jongvee en 40 hectare land. Hij gebruikt geen kunstmest en zijn koeien worden niet onthoornd. Op zijn land teelt hij een mix van gras, klaver, kruiden, hooi en krachtvoer. De koeien worden 2 keer per dag gemolken. Overdag staan ze buiten in de wei. Armondo kent zijn koeien: hij weet wie wie is, wie de ouders zijn en wat voor voor karakter de koe heeft. Hij geniet met volle teugen van het zien van zijn koeien en kalveren in de wei. Arbeidsvreugde is een belangrijke drijfveer voor zijn werk als boer.

WELKE KANT WILLEN WE OP MET HET BOERENBEDRIJF?

*Biodynamische zuivel vind je in de natuurwinkel met het Demeter keurmerk.

Mijn gekozen waardering € -

De artikelen van Anne verschenen eerder in tijdschriften en kranten waaronder Fabulous Mama, Viva, Margriet, Linda en NRC Next. Anne is cultureel antropoloog, uitgever van de Natuurkrant en eigenaar van Uitgeverij 11