Een Nederlands-Chinese importeur van medische beschermingsproducten doet anoniem een boekje open over de internationale handel in gezichtsmaskers. Hij verbaast zich over hoe de Nederlandse overheid omgaat met de mondkapjes: “Nederland mist de boot.”

STEUN RO

Er was de afgelopen maand veel onduidelijkheid over het gebruik en de aankoop van beschermende mondkapjes in Nederland. China zou onder meer een partij verkeerde mondkapjes hebben geleverd. Klopt dit?

‘Dat incident ging erover dat op de documenten stond dat het om niet-medische maskers ging, terwijl Nederland daar kennelijk wel op rekende. Het lijkt erop dat Nederland die aankoop helemaal verkeerd beoordeelde. Maar de schuld lag wat mij betreft niet bij China. Naar aanleiding van dit ‘schandaal’ zijn de regels in China trouwens wel aangepast. De overheid test en controleert de status en kwaliteit van de te exporteren kapjes nu beter, en levert er duidelijke documenten bij. Er is China namelijk veel aan gelegen om als leverancier een goede naam te hebben.’

Die goede naam heeft ze niet, als het gaat om het melden van het ontstaan van het virus. Ook de besmettingscijfers worden niet vertrouwd?

‘Daar zijn de Chinese burgers zelf ook kritisch op. In app-groepen spreken ze hun twijfels uit over die cijfers. De staat kan het zich door die uitwisselingen in appjes steeds minder veroorloven om de burger te bedotten. Hoewel de informatie vanuit Wuhan niet te controleren was, omdat die stad vrij snel helemaal werd afgesloten.’

De markt in kapjes lijkt heel ondoorzichtig?

‘Dat komt vooral omdat er veel verschillende soorten kapjes worden gemaakt, en omdat er zich nu steeds meer partijen mee bezig houden die er geen verstand van hebben. Daarnaast bleken overheden erg bureaucratisch te handelen in crisistijd. De tussenpersonen die zich er nu op storten, hebben ook te weinig kennis van het product, net als de consument trouwens. In China probeerde men mensen daarom te onderwijzen over de mondkapjes, bijvoorbeeld in de vorm van filmpjes.’

In Nederland zien we de kapjes nog niet veel op straat. Ze zouden moeilijk verkrijgbaar zijn op de internationale markt en duur?

‘Dat klopt niet. De gezichtsmaskers zijn tot nu toe volop verkrijgbaar, en ook voor een redelijke prijs. Dus niet zoals de 9 euro die een ijswinkel in Amsterdam ervoor vroeg. Daar fronste ik mijn wenkbrauwen wel bij. De maskers kunnen voor onder de 2 euro worden geleverd, inclusief het transport. Maar Nederland lijkt dat geld er niet voor over te hebben. Ik kan het voorbeeld geven van de collega die een grote partij kon leveren aan een ziekenhuis. Hij kreeg te horen dat het ziekenhuis wel wilde afnemen, maar alleen als de kapjes gedoneerd werden. In heel Europa staat men trouwens niet te springen om ze af te nemen. In de Verenigde Staten wel. Daar gaan miljoenen exemplaren naartoe, bijvoorbeeld naar steden waar ze het dragen van de kapjes aan hun bewoners hebben geadviseerd. Die aantallen zijn ook wel nodig, omdat je na elk gebruik in principe weer een nieuw kapje moet gebruiken.’

‘Inmiddels lijkt het erop dat de Nederlandse staat helemaal de boot gaat missen. China lijkt een exclusieve deal met een bepaalde staat te hebben afgesloten, waardoor wij minder orders kunnen plaatsen. Dat voorkeursrecht loopt Nederland nu mis, omdat ze niet rechtstreeks met de Nederlandse overheid zakendoet. Het is volstrekt onnodig dat de verzorgende beroepen hierdoor mondkapjes worden onthouden. Per mei lijkt het nu voor ons zelfs onmogelijk om de hoogwaardige NIOSH-kapjes nog in China te kopen om die reden. Er zijn daar ook maar 10 fabrieken die die mondkappen produceren.’

Het is volstrekt onnodig dat de verzorgende beroepen hierdoor mondkapjes worden onthouden

Wat vindt u als importeur, werkend vanuit China, van de beslissing om aan het gebruik en de inkoop van de kapjes voor haar inwoners geen prioriteit te geven in Nederland?

‘In China wordt de aanpak van het coronavirus in Nederland als slap gezien. Er zijn hier mimes op social media die de spot drijven met de milde Nederlandse aanpak. Vanaf midden januari werd het dragen van mondkapjes hier bijvoorbeeld verplicht, naast het scannen en registeren van dragers van het virus, en men kwam snel met de invoering van apps.’

Er zijn hier mimes op social media die de spot drijven met de milde Nederlandse aanpak

 

Men handelde na een aarzelend begin, heel doortastend?

‘In eerste instantie bestond wel het probleem dat de fabrieken niet open konden om meer kapjes te produceren, door COVID-19. Maar de staat kocht de mondkapjes daarna wel snel op, voor wat voor prijs dan ook, geholpen door internetwinkels als Ali Baba. Er zijn zelfs mondkapjes vanuit Nederland deze kant op gekomen. Toen het virus bijna was verdwenen, kwam China snel met subsidies om mondkapjesfabrieken uit de grond te laten stampen, inclusief de exportvergunningen die erbij horen. Waardoor er nu meer dan genoeg capaciteit is. Daarbij zijn er wettelijke maximumprijzen voor de kapjes vastgesteld, die ook worden gehandhaafd. In die fabrieken gelden ook strenge kwaliteitseisen. Ik ben er geweest. Er staat beveiliging voor de deur, nieuwe medewerkers moeten eerst twee weken in quarantaine, dragen beschermende kleding en moeten door desinfecterende sluizen.’

Ziet u meer discutabele verkopers van mondkapjes opduiken, zoals de bekritiseerde ijswinkel in Amsterdam, die in de mondkapjes het ‘nieuwe goud’ zien?

‘Er zijn inderdaad veel nieuwe handelaren die proberen te exporteren, om vervolgens de hoofdprijs voor het product te vragen. Wij houden ons daar verre van, want als je in deze business een slechte naam opbouwt, is het snel gezien met je. Het probleem voor dit soort woekeraars is trouwens dat de fabrieken alleen hele grote aantallen tegelijk willen leveren, en dat men direct de betaling moet voldoen. Als je zaken wilt doen met mondkapjes, zul je dus flink moeten investeren. Hiervoor is er in Nederland simpelweg niet genoeg kapitaal. Ik vind trouwens dat de logistieke bedrijven ook misbruik maken van de situatie. Zij vragen steeds meer voor het transport, tot wel 20 euro per kilo. Op dit moment wordt het versturen van de relatief lichte kapjes niet eens meer op gewicht, maar op volume berekend.’

Denkt u dat Nederland binnenkort wel aan de mondkapjes zal moeten, als de lock down langzamerhand weer wordt opgeheven?

‘Ik denk dat de anderhalve meter-economie in Nederland op termijn alleen houdbaar is, als jullie mondkapjes gaan dragen om weer fysiek aan het werk te kunnen. In Hong Kong stonden er een rij van acht straten lang voor de kapjes, en daar is het beleid erg succesvol geweest. Hiervoor zal wel een deel van de privacy moeten worden opgegeven. Als je hier nu naar een restaurant wilt, wordt eerst je temperatuur opgemeten. Ik begreep dat dit voor Nederlandse bedrijven op het moment zelf verboden is om te doen. Tja, zo kom je natuurlijk niet verder.’

Image by Engin Akyurt from Pixabay

Waardeer dit artikel!

Dit artikel las je gratis. Vond je het de moeite waard? Dan kun je jouw waardering laten zien door een kleine bijdrage te doen.

Zie hier voor meer informatie!

Mijn gekozen waardering € -
Joost van der Wegen (1970) is (onderzoeks)-journalist op het gebied van criminaliteit, politie en justitie, inlichtingendiensten, slachtofferschap, en drugsbeleid. Hij publiceerde hierover onder meer in Metro, Panorama, Crimelink en Vrij Nederland. Voor Crimesite schreef hij het boek 'Onder spanning’, over politiewerk en PTSS. In 2018 werden zijn verzamelde misdaadreportages gebundeld in ‘Moordboek’ (Just Publishers).