Als je het grootste, lekkerste en goedkoopste lopend buffet ter wereld wilt bezoeken, moet je snel zijn. Na bijna een halve eeuw verdwijnen in Bangkok de beroemde eetkramen van de stoep.

STEUN RO

Nu nog staan de drukke trottoirs van de Thaise hoofdstad vol spetterende woks, pruttelende soeppannen en sissende barbecues.

Koks doen goede zaken met gerechten als gebakken noedels met garnalen, hete kip-curies en gegrilde vleesballetjes-op-stokjes.

Populair is ook somtam – scherp gekruide, geraspte groene papaja. Voor een euro krijg je een portie mee in een piepschuimbakje of eet je op een krukje aan een formicatafeltje.

Veel verkocht zoet zijn in pannenkoek gerolde gebakken banaan en broodjes ijs. En koude, gesuikerde koffie in een plastic zakje met een rietje.

Eten op straat is een van Bangkoks unieke charmes

Dat je in heet Bangkok overal op straat kunt eten, is volgens een recente mailing van het lokale verkeersbureau ‘een van onze unieke charmes’. Maar de folders kunnen door de papierversnipperaar.

De militaire junta en het stadsbestuur maken eendrachtig een eind aan wat met 20.000 stalletjes ’s werelds grootste lopende buffet moet zijn. De klos zijn ook de schoenmakers, muzikanten en verkopers van offer-bloemkransen, bh’s en andere artikelen die je, al lopend op straat, opeens nodig kunt hebben.

De groeiende middenklasse houdt van orde op straat

De burgemeester komt met het ‘teruggeven van de stoep aan de voetganger’ zijn verkiezingsbelofte na aan de op orde gestelde, groeiende hoofdstedelijke middenklasse.

En het leger steunt hem, om te bewijzen dat het ernst is met de afgekondigde oorlog tegen corruptie. Want iedereen weet dat de straatverkoop in twee decennia ongebreideld groeide, omdat de foodverkopers agenten en andere overheidsdienaren ‘theegeld’ toegeschoven.

Twee derde van de kraamhouders moet wegwezen

Twee derde van de kraamhouders moet nog dit jaar wegwezen. Misschien dat ze een plekje kunnen bemachtigen in een zijstraatje of op een vaak al overvolle overdekte eetmarkt in de buurt.

De rest krijgt een vaste plaats van maximaal twee vierkante meter, met beperkte openingstijden (vaak pas vanaf 19.00 uur ’s avonds) en ver van wat nu nog de beste verkooppunten zijn: De entrees van kantoorkolossen en shoppingmalls en bij scholen, ziekenhuizen, bushaltes en de trappen van metro- en skytrainstations.

Mensen staan op de stoep in de rij om aan te schuiven

Somtam-verkoopster Nak in kantorenstraat Silom mag blijven.

‘Ik ben hier al jaren een begrip. Jong en oud eet hier. Mensen staan in de rij om aan een van de zes tafeltjes aan te schuiven. Mij krijgen ze niet weg. Maar ik moet wel afscheid nemen van zes werknemers. Ik mag voortaan alleen ’s avonds open en ik kan nog maar twee tafeltjes kwijt.’

Het vet slaat in je gezicht en het stinkt de hele dag

De filiaalhoudster van een bank verderop is blij.

‘De kramen staan hier aan weerszijden van de stoep. Je hebt nauwelijks ruimte om er door te komen. Het vet slaat in je gezicht. Het stinkt de hele dag. Ik houd van streetfood, maar ik vind het niet erg om er voor naar de dichtstbijzijnde markt in een zijstraatje te lopen.’

Maar de overdekte eetmarkten bieden weinig soelaas voor gedupeerde straatverkopers. Ze staan op dure grond en maken steeds vaker plaats voor appartementencomplexen en luxe shoppingmalls.

Het nieuwe Bangkok: Trendy eten in shoppingmalls

De nieuwe, koele winkelpaleizen bieden een keur aan trendy restaurants. En daar zijn Thai – jong en oud – uit de middenklasse gek op.

Ketens met populair Thais eten. Amerikaanse fastfoodtenten. Koreaanse en vooral Japanse zaken. En shops met zoetigheden van ‘all over the world’. Dat is het nieuwe Bangkok.

THAILANDTIPS

GENIET! Daar waar veel Thai eten, is voedsel bij een kraam VEILIG. Realiseer je wel dat het eten er origineler en dus veel HETER is dan in de meeste restaurants. BUIKLOOP is nooit te voorkomen, omdat je aan ‘lokale’ bacteriën moet wennen. Ben je ZWAARDER dan de gemiddelde Thai, kan het zijn dat de plastic krukjes je niet aan kunnen. KIJK GOED UIT als je langs eetkramen loopt: Er zijn losliggende of loshangende elektriciteitskabels, uitstekende ijzeren kraamstangen en weggezakte stoeptegels.

INFO

Een korte versie van dit artikel is gepubliceerd in De Groene Amsterdammer. Volg de auteur op www.facebook.com/typischthailand

Alle nieuwe artikelen vind je op de nieuwe site Typisch Thailand Verder Facebook-pagina Typisch Thailand en de Facebook-groep Typisch Thailand Telex