De eerste Miljoenennota van Rutte-3 is geslaagd. De donkere wolken hangen nog even achter de horizon. Gaat het echt zo goed met Nederland als het kabinet wil doen geloven?

Geen Miljoenennota zo fleurig of het ministerie van Financiën weet er een paar zorgen in te stoppen. Dat moet ook wel, ministers van Financiën weten uit ervaring dat hun collega’s in het kabinet anders meteen op de stoep staan met een wensenlijstje voor extra geld.

Het zal aan de Korte Voorhout in Den Haag niet eenvoudig zijn geweest om wat acute hoofdpijn-kwesties te produceren. Aan de Nederlandse economie ligt het dit jaar niet, en aan de rijksbegroting ook niet. De economie groeit met 2,6 procent, de werkloosheid is sinds 2014 gehalveerd en op het laagste niveau sinds 2001. We hebben een begrotingsoverschot van 1 procent, de staatsschuld daalt keurig onder de 50 procent. Mochten we weer te maken krijgen met een fikse crisis, dan heeft Nederland enig vet op de botten.

Dat het rapportcijfer eerder een dikke voldoende is dan ‘top’, komt doordat er wat boekhoudkundige fantasie nodig was voor dat begrotingsoverschot. Voor Financiën is het een ‘aandachtspunt’, de Raad van State is er zeer kritisch over: in de toekomst zijn, door maatregelen van nu, extra bezuinigingen nodig. Bovendien dreigen er elders in de wereld problemen waar Nederland last van kan krijgen. Minister Hoekstra (Financiën): “We deinen mee op de gevolgen van de wereldeconomie.” En die deint nogal. De Brexit is in aantocht, en dat gaat met een beetje pech alleen al aan extra douane-uitgaven minimaal 500 miljoen kosten. Als het echt ruzie wordt met de Britten, gaat het om veel meer. Groot-Brittannië is na Duitsland onze belangrijkste handelspartner, vandaar. Nederland heeft een handelsoverschot met de UK van ongeveer 20 miljard euro.