Wie geen zin meer heeft in stofzuigen haalt gewoon een zuigrobot in huis. Maar hoe handig ook, de verkoop van de volautomatische huishoudhulp blijft aardig achter. En dat is niet zo gek, blijkt als we er een aantal van door een woonkamer laten rondsnorren.

STEUN RO

Niet zeuren, maar poetsen. Zodra de startknop van robotstofzuiger CleanMate wordt ingedrukt, begint de borstel aan de onderkant van het apparaat meteen te draaien en doet de zuigmond precies waarvoor hij is uitgevonden. Voorzichtig rolt de robot van zijn oplader en begint aan zijn tocht door de woonkamer. Recht zo die gaat, totdat hij een muur, stoel of tafelpoot tegenkomt. Wanneer dat het geval is, dan draait de zuigrobot even wat rondjes om het betreffende obstakel en rijdt verder.

De route die de CleanMate aflegt lijkt compleet willekeurig. Toch is de vloer stofvrij wanneer de robotische stofzuiger na wat rondjes door de kamer uit zichzelf weer naar zijn oplader rijdt. Hartstikke handig, zo'n stofzuigrobot. Toch blijft de verkoop van deze huishoudelijke hulpjes in Nederland nog achter, vergeleken met andere landen. Binnen Europa is het aantal verkochte huishoudrobots in vier jaar tijd met 417 procent gestegen, blijkt uit cijfers van marktonderzoeker GfK. Van alle nieuwe stofzuigers die in ons land worden verkocht is slechts 2,8 procent een robot. Veel lager dan het West-Europese gemiddelde van 6,3 procent.

Dat de verkoop zo achter loopt, komt volgens Martijn Braam van Asimotion doordat hier relatief laat met de zuigrobots is begonnen. 'Het in de markt zetten van een nieuw product kost tijd en geld', aldus de distributeur van de stofzuigrobots. 'De afgelopen jaren waren er maar weinig bedrijven in Nederland die dat aandurfden. Daardoor hebben we in Nederland een aardige achterstand opgebouwd. Die moeten we nu nog in zien te halen. Ik denk dat we op een paar jaar op hetzelfde niveau zitten als de rest van de wereld.'

Willekeurig partroon

Braams bedrijf Asimotion houdt zich met name bezig met de verkoop van stofzuigrobots van het merk iRobot. Dat bedrijf bracht in 1998 een van de eerste zuigrobots op de markt: de Roomba. Net als de hiervoor genoemde CleanMate rijdt de Roomba in een ogenschijnlijk willekeurig patroon door de kamer. Daarbij meet hij continu de kamer waar hij is met behulp van sensoren. Komt de poot van die heerlijke luie stoel in de buurt, dan vermindert de robot vaart (maar poetst wel door) zodat hij ook onder de kleinere hoekjes komt.

Door die volhardendheid botsen de Roomba en CleanMate zo nu en dan tegen objecten aan. Maar dat botsen hoort bij het ontwerp. De 'botsrobots' zijn aan de voorkant uitgerust met een grote bumper. Zodra die ingedrukt wordt weet de robot dat hij niet verder kan. Andere stofzuigrobots werken weer met een ander principe. Zij maken gebruik van een ingebouwd navigatiesysteem. 'Ze scannen de kamer met een laser of een camera en maken zo een kaart van hun omgeving', legt Ron Nagelhout uit. Nagelhout is bij Philips verantwoordelijk voor het testen van de zuigrobots. 'Navigatierobots botsen veel minder snel tegen objecten aan. En ze leggen allemaal een duidelijker patroon af. Ze zigzaggen door de kamer, zodat je als gebruiker ook kunt zien dat ze overal geweest zijn.'

Kleine hoekjes

Wat de meeste verschillende stofzuigrobots met elkaar gemeen hebben, is dat ze aan de onderkant voorzien zijn van één of meerdere borstels die het vuil uit kleine hoekjes richting de zuigmond van de robot brengen. Daar wordt het stof een reservoir ingezogen. Geen stofzak dus, maar een plastic bakje dat zo nu en dan geleegd moet worden.

Dankzij de borstels kunnen de robots ook op lastigere plekken komen, zoals onder de deur van de koelkast. Toch komt een zuigrobot niet overal. Is er weinig ruimte tussen het televisiemeubel en de boekenkast? Dan slaan de zuigrobots die plek over en rollen verder. Een robotische stofzuiger is dan ook geen vervanging voor een normale stofzuiger. 'De moeilijk toegankelijke plekken moet je inderdaad nog met de hand doen. Maar je moet een stofzuigrobot ook meer zien als een aanvulling', relativeert Braam. 'Er zijn maar weinig mensen die iedere dag onder hun bed of bank stofzuigen. Een robot komt daar wel. Door een stofzuigrobot iedere dag een rondje te laten maken, zorg je ervoor dat je minder vaak met de hand hoeft te stofzuigen. En je huis wordt er een stuk schoner van.'

Freelance journalist Nick Kivits (1984) schrijft voor Reporters Online over technologie, internet en de wetenschap.